Η κλιμάκωση της αντιπαράθεσης με τους Τζιχαντιστές

Η παγκόσμια κοινή γνώμη εξακολουθεί να αποτιμά σοκαρισμένη τα φρικτά αποτελέσματα της αντιπαράθεσης με τους Τζιχαντιστές.

Αποκεφαλισμοί, εμπρησμοί ανθρώπων, τρομοκρατικές επιθέσεις σε πολλές χώρες με σημαντικότερη αυτή της διπλής επίθεσης τζιχαντιστών στους σκιτσογράφους γαλλικού περιοδικού.

Αναζητά ερμηνείες και βομβαρδίζεται από αναλύσεις, εκτιμήσεις, σχόλια.

Η προσέγγιση των εξελίξεων  προϋποθέτει την κατανόηση του ευρύτερου πλαισίου, εντός του οποίου δραστηριοποιείται το ρεύμα του (σουνιτικού) ισλαμικού φονταμενταλισμού.

Να επισημάνουμε πως πρόκειται για φαινόμενο με τεράστιο ιστορικό και πολιτισμικό βάθος, που έλκει την καταγωγή του από παραδόσεις που εξακολουθούν – επικαιροποιημένες – να επιβιώνουν ως τις μέρες μας.

Ο «ιερός πόλεμος» και οι περίφημοι «ασσασίνοι» αποτελούν πρόχειρα δείγματα μιας προαιώνιας αντίληψης. Ωστόσο η αναβίωση του σουνιτικού φονταμενταλισμού είναι (σ’ αντίθεση με τον σιιτικό) μια σχετικά πρόσφατη υπόθεση.

Μετά την διάλυση της οθωμανικής αυτοκρατορίας δημιουργήθηκαν, επί των ερειπίων της, μια σειρά εθνικών κρατών στην Εγγύς και Μέση Ανατολή. Μάλιστα η επικράτηση «εθνικών σοσιαλισμών» (τύπου Ιράκ, Συρίας, Λιβύης) οδήγησαν στην επικυριαρχία μοντέλων κοσμικού κράτους. Κάτι που θεωρήθηκε απαράδεκτο από τους οπαδούς της «σούνα» (παράδοσης), οι οποίοι επιθυμούν την επικράτηση του ισλαμικού νόμου σε κάθε πτυχή της κοινωνικής και πολιτικής ζωής.

Ονειρευόμενοι την επανάκαμψη των χαλιφάτων στο ιστορικό προσκήνιο, μετά την δεκαετία του 1970 άρχισαν να συντονίζονται μεταξύ τους.

Οι γενέθλιοι πυρήνες, στην Σ. Αραβία (ιερό τόπο του προφήτη Μωάμεθ) και την Αίγυπτο (με την πάνω από ένα αιώνα δραστηριοποίηση των «αδελφών μουσουλμάνων»), κατάφεραν να επεκταθούν χωρικά.

Ο πόλεμος στο Αφγανιστάν στις αρχές και τα μέσα της δεκαετίας του 1980, ήταν η χρυσή τους ευκαιρία. Όταν, με την στήριξη των ΗΠΑ, ο Μπιν Λάντεν και οι συμπολεμιστές τους εκπαιδεύτηκαν σε συνθήκες πραγματικού πολέμου ενάντια στα στρατεύματα της τότε ΕΣΣΔ. Διάσπαρτες ομάδες εποίκισαν τεράστιες περιοχές, από την Βοσνία ως την Τσετσενία και από το Ιράκ και την Συρία μέχρι την Ινδονησία. Ταυτόχρονα στο εσωτερικό των δυτικών χωρών εμφανίσθηκε μία πολιτισμική τομή. Νεότερες γενιές μουσουλμάνων υιοθέτησαν πρότυπα μισαλλοδοξίας και απόλυτης ρήξης με το «άθεο» και «διαφθαρμένο» κόσμο των «σταυροφόρων». Ο «πόλεμος της μαντήλας» στην Γαλλία, το αίτημα για χωριστά σχολεία και νοσοκομεία (μόνο για μουσουλμάνους) αποτέλεσαν τα σημάδια μιας τζιχαντιστικής αφύπνισης.

Ανάλογο φαινόμενο με την εμφάνιση φασιστικών ομάδων στις χριστιανικές κατηγορίες του πληθυσμού, μ’ αφορμή και τον πολλαπλασιασμό των μεταναστευτικών ρευμάτων.

Αν οι «δίδυμοι πύργοι» στις ΗΠΑ και οι επιθέσεις στην Βρετανία και την Ισπανία

ήταν η κήρυξη αυτής της σύγκρουσης τα συμβαίνοντα στο Παρίσι αποτύπωσαν απλά την κλιμάκωσή της.

 

 

Advertisements

Όταν ο παγκόσμιος χωροφύλακας σχεδιάζει!

kobaniΟ πόλεμος κατά των τζιχαντιστών του «ISIS» στο Ιράκ και την Συρία έχει ήδη ξεκινήσει.

Ταυτόχρονα μια σειρά περιφερειακών δυνάμεων, στον χώρο της Εγγύς και Μέσης Ανατολής, αναπροσαρμόζει τακτικές και συμμαχίες.

Από την στιγμή που οι ΗΠΑ, ως επικεφαλής του δυτικού κόσμου, αποφάσισαν πως ο κίνδυνος των επιγόνων της «Αλ Κάιντα» είναι μεγαλύτερος εκείνου που τους δημιουργούσαν το καθεστώς Άσσαντ στην Συρία και το σιιτικό ιερατείο του Ιράν. Για να κατανοηθεί η συνθετότητα του ζητήματος καλό είναι να αναζητήσουμε τις βαθύτερες επιδιώξεις του υπερατλαντικού ηγεμόνα.

Η επέμβαση κατά του Σ. Χουσεΐν προ δεκαετίας δεν είχε βασικό στόχο τον έλεγχο των πετρελαιοπηγών, όπως αρκετοί υπέθεταν. Αλλά την ριζική αναδιάταξη του γεωπολιτικού χάρτη στην περιοχή, όπου στρατηγικής σημασίας παραμένει η ασφάλεια του Ισραήλ –του πυλώνα της δύσης στον μεσανατολικό χώρο.

Η αξιοποίηση των τζιχαντιστών, τους οποίους οι ΗΠΑ αρχικά εξόπλισαν και στήριξαν, έφερε τα προσδοκώμενα (από αυτές) αποτελέσματα.

Οριστικοποίησε την διάλυση του Ιράκ, διχοτόμησε πρακτικά την Συρία και περιθωριοποίησε τον ρόλο του Ιράν, μέσω «Χεσμπολά» στον Λίβανο. Η (συμπληρωματικού χαρακτήρα) επίθεση του Ισραήλ κατά της «Χαμάς» της επέφερε δεινά πλήγματα.

Ενώ η στήριξη των στρατηγών – δικτατόρων στην Αίγυπτο (με την απόλυτη στήριξη των Αμερικανών) έθεσε εκτός νόμου τους σουνίτες «αδελφούς μουσουλμάνους». Συνεπώς ο χάρτης της περιοχής περιλαμβάνει κράτη – φαντάσματα, αδύναμες οντότητες που προσφεύγουν στην εύνοια του παγκόσμιου χωροφύλακα.

Τα καθεστώτα που διατηρούσαν δεσμούς με την Ρωσία και την Κίνα βρέθηκαν στο όριο της κατάρρευσης.

Ειδική σημασία αποκτά η εμπλοκή της Τουρκίας, καθώς αποτελεί ισχυρή τοπική δύναμη.

Ο Ερντογάν, στο πλαίσιο του «νεοθωμανισμού» στήριξε στρατιωτικά τους σουνίτες (και τους τζιχαντιστές) σε Ιράκ, Συρία, Παλαιστίνη, Αίγυπτο. Εξ’ού και η σκληρή κόντρα με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, αφού (ειδικά μετά την επικήρυξη των φονταμενταλιστών του «ISIS») τα συμφέροντα έδειχναν αντικρουόμενα. Η μερική αναδίπλωση του «εκλεγμένου σουλτάνου» της Τουρκίας δεν δείχνει ικανή να διασκεδάσει την εκατέρωθεν καχυποψία.

Είναι μια ιστορία που θα έχει και άλλα επεισόδια στο προσεχές μέλλον.

Εκείνο που μένει ως παρακαταθήκη είναι πως, όταν το απαιτήσουν συμφέροντα και συνθήκες, οι χθεσινοί εχθροί γίνονται σύμμαχοι και τούμπαλιν.

Κράτη και χαλιφάτα μετατρέπονται σε εργαλεία, τα οποία χρησιμοποιούνται επιλεκτικά ώστε να διευκολυνθεί η εγκατάσταση των ηγεμονικών σχεδιασμών.

 

Αλήθεια σε … αναμονή

syria-ruins-copyΈως τις αρχές της περασμένης άνοιξης η «επίσημη» κάλυψη των όσων συμβαίνουν στην Συρία ήταν συγκεκριμένη.

Στον εμφύλιο συγκρούονταν οι άγγελοι της ισλαμικής οργάνωσης «Αλ Νούσρα» και ο στρατός του διαβολικού καθεστώτος Άσσαντ.

Οι μαχητές της ελευθερίας αντιμετωπίζονταν (κατά την αδέσμευτη δημοσιογραφική έρευνα) με χημικά και με βολές βαρέων όπλων κατά αμάχων. Μάλιστα ο ΟΗΕ επέβλεψε (τρόπος του λέγειν) και οι ΗΠΑ υλοποίησαν την καταστροφή των χημικών της Συρίας στη Μεσόγειο. Όσο για τις καταγγελίες πως τα συγκεκριμένα όπλα τα χρησιμοποίησαν οι τζιχαντιστές –ακόμα και η υπεράνω κάθε υποψίας για συμπάθεια στον Άσσαντ εισαγγελέας του δικαστηρίου της Χάγης Κάρλα Ντελ Πόντε το πιστοποίησε επισήμως – θάφτηκαν από τα ανεξάρτητα Μ.Μ.Ε.

Η συστράτευση κατά του «σατανικού ηγέτη» δεν μπορούσε να υπονομευθεί από αυτού του είδους τις αποκαλύψεις.

Ωστόσο η προέλαση των σουνιτών ομοϊδεατών της «Αλ Νούσρα» στο γειτονικό Ιράκ, όπου η ISIS οργανώνει «ισλαμικό χαλιφάτο» και απειλεί την σιιτική εξουσία που έχει εγκαταστήσει η Ουάσιγκτον, μετέβαλε άρδην τα δεδομένα.

Αίφνης οι φονταμενταλιστές αναγορεύθηκαν σε υπέρτατη απειλή κατά της ανθρωπότητας.

Δεν αποκλείεται μάλιστα να ετοιμάζονται για βιολογικό πόλεμο –όπως η Αλ. Κάιντα, στα χρόνια της εκστρατείας του Τζ. Μπους στο Ιράκ. Τώρα πληροφορούμαστε για την βαρβαρότητα των αποκεφαλισμών στρατιωτών του καθεστώτος της Συρίας και γι’ ανήκουστες φρικαλεότητες κατά σιιτών, Κούρδων, Γεζίντι και χριστιανών.

Το θέμα δεν είναι αν όλα τούτα συμβαίνουν –που συμβαίνουν.

Το ζήτημα είναι πως οι αποσπασματικές πληροφορίες και η επιλεγμένη διοχέτευσή τους στην κοινή γνώμη (συχνά μέσω «ινστιτούτων», «ανθρωπιστικών οργανώσεων» και «ανεξάρτητων παρατηρητών») προετοιμάζει την επέλαση των κρατικών και υπερκρατικών συμφερόντων και οργανισμών.

Τώρα που οι ΗΠΑ πείσθηκαν πως οι τζιχαντιστές είναι χειρότεροι από το καθεστώς του Άσσαντ, αφού η εδραίωσή τους στην Συρία θα τους διευκόλυνε στο Ιράκ, μαθαίνουμε τα ακριβώς αντίθετα από εκείνα που τα διεθνή πρακτορεία και δίκτυα διαλαλούσαν μέχρι λίγο καιρό πριν.

Οπότε οι φοβερές και τρομερές απειλές, που διατηρούν σε συνεχή εγρήγορση την αντιτρομοκρατική εκστρατεία των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ, μπορούν να εναλλάσσονται κατά το δοκούν.

Η αλήθεια μπορεί να περιμένει…

 

Ανατολικά της Εδέμ

isisΟ εμφύλιος σπαραγμός συνεχίζεται αδυσώπητος στο Ιράκ, έντεκα χρόνια μετά τον αμερικανόπνευστο «εκδημοκρατισμό της χώρας».

Οι δύο μεγάλες παρατάξεις του ισλάμ αντιμάχονται και στη Μεσοποταμία.

Από τη μια οι πλειοψηφούντες σουνίτες (από το «σούνα» = παράδοση), από την άλλη οι σιίτες (από το «σίι ί Άλη» = οπαδοί του Αλή).

Μια προαιώνια διαμάχη, όταν οι δεύτεροι αμφισβήτησαν τον αποκλεισμό του εκλεκτού τους ιμάμη από την διαδοχή του Μωάμεθ.

Στον σημερινό κόσμο το άσβεστο μίσος υποδαυλίσθηκε από την επιλογή των ΗΠΑ να αναθέσουν στην σιιτική μειοψηφία την διοίκηση του (μετά τον Σ. Χουσεΐν) εναπομείναντος ιρακινού κράτους. Δεδομένου ότι το βόρειο τμήμα του αποδόθηκε, de facto, στους φιλοαμερικάνους Κούρδους μαχητές («Πεσμεργκά»).

Το αποτέλεσμα υπήρξε, εν πολλοίς, αναμενόμενο.

Ο σουνιτικός παράγοντας συγκρότησε ένοπλες πολιτοφυλακές και αυτές μετεξελίχθηκαν σε τζιχαντιστές οι οποίοι (στα ερείπια του παναραβισμού του Σ. Χουσεΐν) μάχονται για την δημιουργία ισλαμικού χαλιφάτου.

Η ελικοειδής συστροφή του ιστορικού χρόνου επαναφέρει στο προσκήνιο εξοστρακισμένες μνήμες και αναζωπυρώνει αρχαϊκούς ανταγωνισμούς. Κλασσικό παράδειγμα το μένος των φονταμενταλιστών «του Ιράκ και του Λεβάντε» απέναντι στις κουρδικές κοινότητες των «Γεζίντι». Ο βίαιος (με χιλιάδες σταυρώσεις) εξισλαμισμός των Κούρδων, τον 7ο μ.Χ. αιώνα, είχε και τις εξαιρέσεις του. Όπως οι «Γεζίντι», οι οποί- οι διατήρησαν θρησκευτικές τελετές συνδεδεμένες με τον ζωροαστρισμό των Μήδων. Μάλιστα η πυρολατρεία θεωρήθηκε, από τους φονταμενταλιστές, ως εξύμνηση του διαβόλου –εξ’ ου και η μέχρι θανάτου καταδίωξη των «βλάσφημων».

Αυτοί είναι οι κοινωνικοί όροι της σύγκρουσης, πάνω στους οποίους οικοδομούνται κρατικά συμφέροντα και ηγεμονικές πολιτικές.

Η διάλυση της υφιστάμενης αρχιτεκτονικής του μεσανατολικού τοπίου –και η ανασύνταξή του με βάση αδύναμα προτεκτοράτα αλληλομισούμενων τοπαρχών – είναι η στρατηγική των ΗΠΑ. Η απονεύρωση καθεστώτων (όπως του Ιράν, της Συρίας) που συνδέονται στενά με την Ρωσία και την Κίνα μπορεί να περνά μέσα από την χρήση διαφόρων τοπικών στρατών, στον βαθμό που εξυπηρετούν τους κυρίαρχους του πλανήτη.

Έστω και αν οι σφαγές, η δυστυχία και η προσφυγιά, αποτελούν την θλιβερή καθημερινότητα των ανθρώπων της ευρύτερης περιοχής.

Γεωπολιτικά παιχνίδια

Μια ματιά στη μεσογειακή γειτονιά μας πείθει πως υπάρχει σε εξέλιξη ένα ντόμινο συγκρούσεων, που πυρπολεί τον χώρο της Μέσης Ανατολής και της βόρειας και κεντρικής Αφρικής.

Η απλή αναφορά αρκεί: Ιράκ, Συρία, Γάζα, Λιβύη, Νιγηρία, βρίσκονται σε πολεμικό πυρετό. Είτε εξ’ αιτίας εμφύλιων συρράξεων είτε μέσω εμπλοκής συντεταγμένων κρατικών στρατών (Ισραήλ) με αυτοσχέδιες στρατοχωροφυλακές (Χαμάς και Χεσμπολά).

Αν προστεθεί και η Αίγυπτος, όπου η στρατιωτική δικτατορία κατέστειλε τους φονταμενταλιστές «αδελφούς μουσουλμάνους» ολοκληρώνεται ένα σκηνικό χαώδους πολιτικής αρχιτεκτονικής.

Εννοείται πως δεν προέκυψε τυχαία αυτή η εικόνα.

Η κατάρρευση του διπολικού κόσμου επέφερε αναπόφευκτες ανακατατάξεις στο κρίσιμο αυτό –γεωπολιτικά και οικονομικά – μέρος του πλανήτη. Η κυριαρχία των ΗΠΑ και το δόγμα της «νέας τάξης» προκάλεσε αναδόμηση κρατικών οντοτήτων, διάλυση τοπικών στρατών και δημιουργία νέων μορφωμάτων.

Το Ιράκ τριχοτομήθηκε, η Συρία διχοτομείται, η Λιβύη παραπαίει στο έλεος της εσωτερικής αλληλοσφαγής. Η προαιώνια αντιμαχία σουνιτών και σιιτών αξιοποιείται από τις ηγεμονικές δυνάμεις –με επικεφαλής τον στρατιωτικό βραχίονα των ΗΠΑ – ώστε να υπηρετηθούν τα συμφέροντα του πλέγματος που οικοδομεί μια οικουμενική εξουσία.

Αλλά ο κόσμος μας μόνο ενιαίος δεν είναι, καθώς οι ανταγωνισμοί και τα ιδιαίτερα συμφέροντα παράγουν, αφειδώς, ρήξεις και ένοπλες αντιπαραθέσεις.

Ο άξονας Ρωσίας – Κίνας, που αντιπαλεύει την υπερατλαντική ισχύ, έχει τις δικές του συμμαχίες και προτεραιότητες. Όσο και αν έχει χάσει έδαφος, αφού ο αραβικός κόσμος –μετά την ήττα του «παναραβισμού» και των κοσμικών καθεστώτων τύπου Μπάαθ –σπαράσσεται από θρησκευτικές έριδες.

Αλλά οι συνεχείς μεταβολές στα δεδομένα αφήνουν περιθώρια για καινοφανείς δυνατότητες.

Λόγου χάρη η Τουρκία, η οποία (επί κεμαλιστών) αποτελούσε, μαζί με το Ισραήλ, τους ακρογωνιαίους λίθους των αμερικανοΝΑΤΟϊκών συμφερόντων στην Εγγύς και Μέση Ανατολή. Επί Ερντογάν είχαμε πλήρη στροφή, με τον νεοθωμανισμό να στηρίζει τους σουνίτες και να συγκρούεται με Ισραήλ και ΗΠΑ.

Επομένως θα είναι εξαιρετικά επισφαλές να προκαθορίσουμε την έκβαση ενός τόσο μεγάλου γεωπολιτικού παιχνιδιού.

 

Στο Ιράκ …

irakΟι πολύνεκρες συγκρούσεις στο Ιράκ απασχολούν εκ νέου την διεθνή κοινή γνώμη.

Καθώς οι σουνίτες φονταμενταλιστές του «ισλαμικού κράτους του Ιράκ και του Λεβάντε» σφυροκοπούν τα στρατεύματα του σιίτη πρωθυπουργού Αλ Μαλίκι οι φόβοι για διάχυση της αιματοχυσίας στην Μ. Ανατολή ενδυναμώνονται.

Πρόκειται για τους πικρούς καρπούς της διφασικής (1990-91 και 2003-2011, αντίστοιχα) εισβολής των Η.Π.Α στην γη της Μεσοποταμίας.

Ο έλεγχος των πετρελαϊκών πηγών δεν ήταν ο βασικός, αλλά παράπλευρος στόχος της εκστρατείας. Η θεμελίωση της «νέας τάξης» και η αλλαγή των γεωπολιτικών ισορροπιών στην ευρύτερη περιοχή βάρυναν αποφασιστικά στην απόφαση του «στρατιωτικοβιομηχανικού συμπλέγματος» που διοικεί την υπερατλαντική υπερδύναμη.

Κάτι που επιτεύχθηκε: το Ιράκ διαλύθηκε, το ιρακινό Κουρδιστάν αυτονομήθηκε (υπό αμερικανική επιμελητεία) και το σιιτικό στοιχείο ανέλαβε να στελεχώσει το λοιπό κράτος – προτεκτοράτο. Μόνο που οι σουνιτικές κοινότητες, εν είδει αντίστασης στην εις βάρος τους εξέλιξη, στράφηκαν στην δοκιμασμένη συνταγή της «τζιχάντ».

Πρόκειται για μια τοπική συμβολή στην αναβίωση του «ιερού πολέμου» που διεξάγεται σε Ασία, Αφρική και Εγγύς και Μέση Ανατολή. Η στρατηγική αυτή χρησιμοποιήθηκε κυρίως από σιιτικές μειονότητες στο παρελθόν, από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 ωστόσο υιοθετήθηκε από σουνιτικές δυνάμεις. Με την συμβολή  των ΗΠΑ ο «παναραβισμός» του Σ. Χουσειν (ως στυγνή τυρρανία στο Ιράκ) μετασχηματίσθηκε σε εθνικοθρησκευτική μισαλλοδοξία.

Η αμερικανική ιδέα, να πριμοδοτηθούν οι σιίτες και να περιθωριοποιηθούν οι σουνίτες, στόχευε σε μια ελεγχόμενη αστάθεια –ώστε να δικαιολογείται η επέμβαση της «προστάτιδας δύναμης» οποτεδήποτε εκείνη το κρίνει αναγκαίο.

Μόνο που τα σχέδια επί χάρτου, ειδικά σε περιπτώσεις υψηλού ρίσκου, χλευάζονται ή και γελοιοποιούνται από την σκληρή πραγματικότητα. Ο έλεγχος χάθηκε, ειδικά όταν ο στρατός των ΗΠΑ νόμισε πως ολοκληρώθηκε η μεταπολίτευση –εξ’ ού και αποχώρησε το 2011. Οπότε επιλέγεται το διπλωματικό άνοιγμα στο μισητό και στοχοποιημένο Ιράν (κρατικό κέντρο του σιιτισμού στη Μ. Ανατολή), ώστε να συμβάλλει στην καταπολέμηση του κοινού εχθρού.

Χαρακτηριστικό δείγμα του πώς τα συμφέροντα μετατρέπουν τους χθεσινούς (παρά τρίχα) εμπόλεμους σε εξ’ ανάγκης συνεργάτες.